Başlıca işitme kaybı türleri üç kategoriye ayrılır: Sensorinöral tip, iletim tipi ve mix tip işitme kayıpları olarak.
Sensörinöral işitme kaybı, beyine ses ileten iç kulakta veya işitme sinirinde meydana gelen bir sorun olduğu anlamına gelir. Bu arada, iletim tipi işitme kaybı, sesin genellikle tıkanma veya travma nedeniyle iç kulağa sesin az ulaştığı anlamına gelir. Mix tip işitme kaybı ise ikisinin birleşmesinden kaynaklandığı bir işitme kaybıdır. Gelin bu işitme kayıplarına yakından bakalım ve bu işitme kayıplarının hangi sorunlara neden olduğunu görelim.
Sensorinöral İşitme Kaybı
En sık görülen işitme kaybı tipi sensorinöraldır. “Sensori” kelimesi iç kulaktaki sensör organı “Nöral” kelimesi ise iç kulaktan iletileri alan sinir hücreleri kastedilmektedir. İç kulaktaki tüylü hücrelerde veya işitsel sinirin kendisine zarar geldiğinde, sinir sinyallerinin beyne aktarılmasını önleyen veya zayıflatan, kalıcı bir işitme kaybıdır. Bu engellenen sinir sinyalleri seslerin yüksekliği ve netliği hakkında bilgi taşır. Bu sebeple sensorinöral işitme kayıplarında konuşma anlaşılırlığı ve konuşmayı ayırt etme skorları fazlaca düşüş gösterir.
İç kulaktaki tüylü hücrelerinin veya işitsel sinirin zarar görmesi durumunda onarılması için tıbbi veya cerrahi bir yöntem yoktur. Bu yüzden, sensorinöral işitme kaybı, kaybın ciddiyetine bağlı olarak işitme cihazlarıyla tedavi edilmelidir. Uzun süre tedavi edilmediğinde beyne giden girdiler giderek azalacağından konuşma anlaşılırlığı da giderek bozulmaya başlar.
Sensorinöral işitme kayıplarının bazılarında özellikle iç kulakta tüylü hücrelerde zarar görülen kişilerde yüksek seslere karşı hassasiyette oluşur. Bu kişilerin dinamik duyma aralıları giderek daralır. Yani bir yandan işitme kayıpları artıp en az duydukları ses seviyesi giderek yükselirken bir yandan da rahatsız oldukları ses seviyesi giderek düşer ve bu şekilde dinamik duyma aralıkları daralmış olur. Eğer sizi de yüksek sesler rahatsız ediyorsa işitmenizi kontrol ettirmeniz yararlı olacaktır.
İletim Tipi İşitme Kaybı
Daha az yaygın bir işitme kaybı tipi, sesin iç kulağa iletilmesini engelleyen dış veya orta kulakta bir engel veya hasar olduğunda meydana gelen iletim tipi işitme kaybıdır. İletim tpi işitme kaybı, nedene bağlı olarak geçici veya kalıcı olabilir. Örnek olarak orta kulak iltihabı geçici bir iletim tipi işitme kaybı oluşturur. Hastanın normal şartlarda işitmesinde ve iç kulağında bir sorun olmamasına rağmen orta kulakta biriken iltihap sesin iç kulağa iletimini azaltır ve bu durumda iletim tipi işitme kaybı oluşur. Aynı şekilde orta kulaktaki kemikçik zincirin zarar gördüğü durumlarda ya da kulak zarının delindiği veya olmadığı durumlarda iletim tipi işitme kaybı oluşabilir. Genelde iletim tipi işitme kayıplarında konuşma anlaşılırlığı ve konuşmayı ayırt etme skorlarında büyük düşüşler gözlenmez. Hatta fazla olamayan iletim tipi işitme kayıplarında konuşmayı ayırt etme skorları sağlıklı insanlarla neredeyse aynı sonuçlar elde edilebilir.
İletim tipi işitme kayıplarının durumuna göre çoğunun farklı tıbbı ve cerrahi tedavisi bulunmaktadır. İşitme kaybı değerlendirilmeden önce bu tedavilerin yapılması gerekmektedir. Tedaviler uygulandıktan sonra kesinlikle işitme testi yapılıp işitmede kalan bir hasar olup olmadığı kontrol edilmelidir. Kulağından ameliyat olan veya başka büyük sorunları olan kişilerin düzenli olarak en az senede bir kez işitme testi yaptırmaları tavsiye edilir. İletim tipi işitme kayıplarında işitme kaybına neden olan sorun eğer tedavi edilemiyorsa veya tedaviden sonra işitme tamamiyle eski haline dönemiyorsa işitme cihazı veya kemik implant gibi yollarla işitme kaybı tedavi edilebilir.
Mix Tip İşitme Kaybı
İletim tipi ve sensorinöral tip işitme kayıplarının bir arada görüldüğü işitme kayıplarıdır. Bu tip işitme kayıplarında hem iç kulakta sensör organda ya da işitme sinirinde bir sorun bulunmaktadır hem de sesin dış ortamdan iç kulağa iletiminde sorun yaşanmaktadır ki bu şekilde iletim ve sensorinöral bir işitme kaybı aynı anda görülür buna da mix tip işitme kaybı denir.
Mix tip işitme kaybı için tedavi seçenekleri, kaybın daha sensorinöral veya iletim tipi olmasına bağlı olarak değişecektir. Kaybın daha büyük bir kısmının iletken bir bileşenden kaynaklanması durumunda, cerrahi prosedürler ve diğer tıbbi tedaviler, işitme endişelerinin düzeltilmesinde daha etkili olabilir. Kaybın daha büyük bir kısmı sensorinöral ise, işitme cihazları veya implante edilebilir cihazlar en iyi seçenek olabilir.